HFVN – Trong thế giới âm thanh hi-fi, không có thiết bị nào là hoàn hảo tuyệt đối. Bất cứ thiết bị nào được tạo ra cũng đều hướng đến một nhóm đối tượng có nhu cầu cụ thể.

Vì thế người chơi âm thanh cần có sự định hướng đúng đắn theo yêu cầu và khả năng của mình để mau đạt mục đích và tránh tốn kém. Bài viết dưới đây sẽ chia sẻ phần nào quan điểm đó cùng các bạn.

Giàu cảm xúc và Tinh tế. Nằm giữa ba nhóm chính đó là ba nhóm phụ – Mạnh mẽ, Mượt mà và Rực rỡ. Mỗi thiết bị hoặc thương hiệu đều có thể xếp vào một trong số những nhóm đó. Cách phân loại dưới đây chỉ toàn mang tính gợi ý, tham khảo, không phải là cách phân loại chính thức và chính xác tuyệt đối.

CHẤT ÂM CHÍNH XÁC
Những thiết bị thuộc nhóm này thường thuộc về thế giới âm thanh nhà nghề hay chuyên nghiệp (còn được dân chơi gọi là âm thanh pro). Với những chỉ số kỹ thuật đo lường ấn tượng, dải tần rộng và độ méo siêu thấp, những thiết bị thuộc nhóm này có sứ mệnh thể hiện lại trung thực tới từng chi tiết nhỏ bé và tinh tế nhất của âm nhạc. Tuy mọi nhà sản xuất đều nói rằng sản phẩm của mình có khả năng tái hiện lại âm thanh chính xác, nhưng những thương hiệu tập trung trong nhóm chất âm này thường đưa ra những thông số kỹ thuật và đo lường phức tạp nhằm thoả mãn người nghe, và đặc biệt là những kỹ sư làm việc trong ngành thu âm, những người đòi hỏi sự chính xác tuyệt đối từ các thiết bị của mình. Tuy rất phổ biến và được ưa chuộng trong thế giới công nghiệp âm thanh, đối với người nghe thông thường tại gia, đây lại là nhóm chiếm thiểu số.

Ưu điểm
Chất âm cực kỳ chính xác và khả năng nghe được nhiều chi tiết trên đĩa CD hoặc vinyl là những gì người nghe trông đợi ở nhóm âm thanh này. Với nhiều người, đây không phải là chất âm dễ nghe và mang tính thưởng thức, thư giãn – bởi âm thanh hướng rõ rệt về phía trước. Tiếng bass lớn, đôi khi còn hơi khô và toàn bộ dải tần phẳng tuyệt đối.

Nhược điểm
Chính ưu điểm của loại âm thanh này cũng là nhược điểm – nhiều người cho rằng âm thanh quá chính xác sẽ vạch trần ngay cả những chi tiết không tốt, và bởi những đĩa thu âm kém thì âm thanh sẽ trở nên tệ hại và khó nghe. Ngoài ra, đôi khi bạn sẽ thấy tiếng treble bị chói gắt, toàn bộ dải âm nói chung khô cứng và lạnh, không có hơi ấm và sức sống chân thực.

Các thương hiệu nổi bật
Có không ít thương hiệu loa pro thuộc nhóm này như: Pioneer/Tad, ATC, PMC, Adam, Lipinski, JBL Monitor… được thiết kế dành riêng cho các studio chuyên nghiệp. Nhiều người nghe bình thường có sở thích âm thanh chính xác cũng sử dụng các loại loa nói trên cho hệ thống âm thanh hi-fi gia đình. Về ampli, các hãng như Bryston, Chord hay Gamu T cũng được coi là dòng ampli có tính chính xác cao, hay được dùng cho studio tuy nhiên gần đây họ có tách rời phân khúc pro và home. Một số thương hiệu như B&W hay Wilson Benesch cũng dòng sản phẩm pro và dòng sản phẩm cho gia đình thuôc nhóm này và đã quá nổi tiếng trong thế giới hi-end, chúng cũng có âm thanh đặc trưng riêng mang màu sắc chuyên nghiệp.

CHẤT ÂM TINH TẾ
Là chất âm phổ biến và được ưa chuộng nhất đối với các audiophile hiện đại, đáp ứng được yêu cầu của đại đa số người nghe, và thường là chất âm được ngợi ca nhiều nhất bởi các chuyên gia âm thanh cũng như các trong các tạp chí chuyên về âm thanh hi-fi, hi-end.

Ưu điểm
Chất âm này nổi bật với đặc tính mềm mại và cân bằng trên toàn bộ dải tần, không có cảm giác chói gắt hay khô cứng của nhóm âm chính xác nói trên. Tiếng bass mạnh nhưng vẫn có độ êm, dải trung mượt và tiếng treble rực rỡ, làm thoả mãn hầu hết mọi người nghe.

Nhược điểm
Những ai không thích chất âm Tinh tế thường cho rằng âm thanh của loa và thiết bị khó có thể kết hợp sao cho phù hợp với mọi người nghe. Có thể ampli và đầu đĩa đã có đủ bass và dynamic rồi, nhưng đưa thêm cặp loa cũng thộc nhóm này vào có thể làm âm thanh trở nên lạ thường và khó nghe. Đa phần những người thích chất âm này thường nghe nhạc jazz và cổ điển, chứ không phải là thính giả của pop, rock hay hip-hop.

Các thương hiệu nổi bật
Những tên tuổi nổi bật của nhóm âm thanh tinh tế này thường là những thương hiệu rất phổ biến và đã thành “huyền thoại”. Loa của ProAC, Wilson Audio, B&W, Vandersteen, Thiel, Genesis, và thiết bị khuếch đại cùng đầu đĩa của Mclntóh, Mark Levínon, Krell, Musical Fidelity, VTL, Halcro và Audio Reseach thường rơi vào nhóm này.

CHẤT ÂM GIÀU CẢM XÚC
Đây được coi là các thiết bị có lịch lâu đời nhất, nhưng cũng tồn tại và phát triển bền bỉ nhất. Các loa thuộc nhóm chất âm này thường duy nhất một củ loa toàn dải với độ nhạy cao và công suất thấp. Các hãng thiết kế không quan tâm nhiều tới độ rộng và độ bằng phẳng của dải tần, cũng như độ méo khá cao… trái lại họ thường chú ý tới phẩm chất âm thanh ấm áp và sống động, truyền cảm. Thêm vào đó, các ampli thuộc nhóm này thường là loại SET (Single End Triode) với công suất thấp chỉ khoảng dưới 15W, nhưng lại có âm thanh lôi cuốn. Nhiều hãng sản xuất có hàng chục model ampli SET, sử dụng nhiều loại đèn cổ chí kim khác nhau, nhằm tạo ra nhiều màu âm đáp ứng yêu cầu của những ai thích chất âm này.

Ưu điểm
Nhờ sử dụng loa toàn dải và đèn điện tử, nên chất âm thanh nhưng lại tinh tế, ấm áp và nồng nàn cảm xúc. Loa toàn dải của Lowther hay Fostex có tốc độ phản ứng cực nhanh nhờ khối lượng màng loa và cuộn dây động cực thấp. Thêm vào đó, loa và ampli thuộc nhóm này hướng mục tiêu tối quan trọng là đường đi của tín hiệu phải ngắn gọn và trong sạch tuyệt đối, để đạt được điều này, người thiết kế phải cố gắng làm đơn giản hoá mạch điện và loại bỏ những linh kiện không cần thiết. Chính sự đơn giản của mạch điện, nhất là khi dùng đèn điện tử không có hồi tiếp âm (zero feedback), đã đem lại chất âm cảm xúc và rất gần với nhạc sống của nhóm này.

Nhược điểm
Có thể thấy rõ rằng tiếng bass là nhược điểm rõ rệt nhất của dòng âm thanh này: Loa với duy nhất một driver không thể nào tái hiện lại tiếng bass mạnh mẽ như một loa cột lớn 3 đến 5 đường tiếng với hai loa bass 10in. Tương tự, ampli đèn với công suất thấp khó có thể sánh bằng những ampli bán dẫn 200W về sức mạnh. Công suất thấp, cùng với đáp tuyến tần số thiếu cân bằng, nhiều người không thích những gì mà nhóm chất âm này đem lại. Nhưng ngược lại, cũng có một số không nhỏ người nghe ngợi ca cảm xúc như thật mà dòng âm thanh này mang lại cho họ.

Các thương hiệu nổi bật
Về loa, có một số hãng lớn như Cain& Cain, Omega, Rethm và Beauhorn tập trung thuần tuý vào chất âm này, trong khi một số hãng khác chuyên sản xuất driver như Fostex, Lowther, Supravox, PHY-HP, AER và Hartley. Còn về ampli, có nhiều hãng chuyên sản xuất ampli dùng đèn 300B, 211 hay 2A3, như Audio Note Kondo, Audio Note UK, Art Audio, Cary, Air Tight, Shindo và KRAudio… Ngoài ra còn có khá nhiều hãng nhỏ hơn hay chế tạo ampli SET hand-made. Phần lớn những sản phẩm ampli tự ráp (DIY) cũng thuộc nhóm âm thanh này.

CHẤT ÂM RỰC RỠ
Kết hợp đặc tính của hai nhóm chính xác và giàu cảm xúc, chất âm rực rở có đặc điểm là âm thanh hơi”hướng” về phía trước và giàu chi tiết nhưng cũng vẫn nồng ấm và ngọt ngào. Đây là một chất âm được nhiều người yêu thích, âm thanh đặc biệt sống động với dải trung đầy đặn, và tiếng bass lớn, tuy đáp tuyến không hoàn toàn phẳng.

Nhiều ampli đến từ những nhà sản xuất như Bel Canto, B&O (cùng các ampli ICEpower khác), Hypex, Tripath và chip-amps, nói chung có âm thanh chính xác nhưng lại vẫn có được sự ngọt ngào mượt mà giàu cảm xúc. Các thương hiệu như E.A.R và Manley Labs cho ra đời những ampli đèn đáp ứng được cả hai thị trường pro và home.

Còn về loa, các hãng loa như Joesph Audio và Tetra của Hoa Kì hay Linn, Harbeth, ProAc, Spendor… của Anh, đều thuộc nhóm này, và chất âm rực rỡ là đặc trưng có thể nhận thấy nhanh chóng của họ.

CHẤT ÂM MƯỢT MÀ
Khác với chất âm rực rỡ, nhóm mượt mà chọn con đường tinh tế hoá nhóm chất âm giàu cảm xúc.

Một số thương hiệu loa mới nổi như Zu và DeVore tiếp tục duy trì được đặc trưng đơn giản nhưng hiệu quả của chất âm giàu cảm xúc, nhưng bổ sung thêm thùng loa độc đáo và áp dụng những công nghệ loa con (driver) tiên tiến để cải thiện chất âm toàn dải và đạt được độ động tốt. Tiếng bass và treble được mở rộng hơn, tiếng trung không bị đẩy quá hướng về phía trước mà có giới hạn và dễ kiểm soát hơn.

Nhiều ampli đèn đẩy kéo thuộc về nhóm này: Cary, Shindo, Air Tight, Rogue, Zanden,v.v. Chúng đều mang trong mình chất âm nồng ấm của ampli đèn, nhưng không quan tâm nhiều tới độ chi tiết cao, thay vào đó là cảm giác mượt mà dễ nghe. Một số ampli bán dẫn tiếng êm như của Accupháe hay Mẩntz cũng có thể xếp vào nhóm chất âm này.

CHẤT ÂM MẠNH MẼ
Thị trường chủ yếu của nhóm này là Bắc Âu. Đáp tuyến tần số của các thiết bị trong nhóm này khá phẳng, nhưng thay cho âm thanh ấm áp nồng là cảm giác ấn tượng, phối hợp được cả sự chính xác lẫn tinh tế, đồng thời lại có thể tạo ra không gian lớn, mạnh mẽ về lực.

Ba hãng sản xuất loa con (driver)chính của chất âm này là Dynaudio, Scan Speak, và gần đây là Audio Technology (đều của Đan Mạch). Những thương hiệu thành phẩm loa hoàn chỉnh đáng kể bao gồm Dynaudio Speakers, Peak Consult, Audio Phýíc, GamuT, cùng những hãng nhỏ hơn như Kharma, MBL, Dali, Marten Design, Canton…, và nhiều hãng khác sử dụng driver của 3 hãng loa trên. Do thiết kế thùng, phân tần khác nhau, mỗi hàng đều có đặc trưng âm thanh của riêng mình, nhưng đều đóng góp vào sự phát triển của thị trường chất âm mạnh mẽ.

ĐI TÌM CHẤT ÂM MONG MUỐN
Khi bắt tay vào việc tạo nên một hệ thống âm thanh mới, cách phổ biến nhất là chọn các thiết bị có chất âm cùng thuộc nhóm. Ví dụ ampli mang chất âm giàu cảm xúc nên đi cùng loa có cùng chất âm. Mặt khác, chẳng hạn nếu bạn kết hợp loa có chất âm chính xác với ampli có chất âm giàu cảm xúc, kết quả đạt được thường sẽ là trung gian – một hệ thống với chất âm rực rỡ.

Dĩ nhiên không phải bao giờ cũng vậy. Nhiều loa hay ampli có đặc trưng âm thanh quá mạnh, tới mức chúng trở nên áp đảo những âm thanh còn lại. Một đôi loa tinh tế có thể khiến hệ thống của bạn luôn có chất âm đó, bất kể bạn dùng ampli có chất âm thế nào đi nữa. Ngược lai, có nhiều ampli hay loa có chất âm không dễ nhận ra, vì vậy việc thay đổi preamp sẽ khiến âm thanh của toàn hệ thống cũng dễ dàng thay đổi theo.

Tóm lại, không hề có sự tuyệt đối trong thế giới âm nhạc – không có thiết bị nào là hoàn hảo hoặc hay nhất cả, cũng không có chất âm nào vượt trội cả. Tất cả tuỳ thuộc vào sở thích , phòng nghe, cách bố trí hệ thống và nhiều yếu tố cả chủ quan lẫn khách quan khác. Điều quan trọng là bạn phải dành thời gian thử nghiệm để tìm ra con đường thích hợp nhất cho mình, không phải là con đường tốt nhất bởi không có gì là tốt nhất cả.

Theo Amthanhvang

RA ĐỜI MUỘN
Minelab là tập đoàn của Úc hoạt động mới khoảng hơn 3 năm trong lĩnh vực khai thác mỏ, hàng quân sự và thiết bị điện tử chính xác cao dùng trong y tế. Năm 1997, Minelab thành lập công ty Halcro để sản xuất thiết bị điện tử Hi-End. Minelab đương nhiên đã hỗ trợ rất nhiều cho mục tiêu vươn ra thế giới của Halcro, kể cả về nhân lực lẫn tài lực. Là người mới tham gia thị trường đã quá chật bởi các tên tuổi lâu năm, Halcro có hai sự lựa chọn đều đòi hỏi sự cố gắng vượt bậc: chen chân vào thị phần sản phẩm tầm trung hoặc làm đồ cao cấp, phong cách thật riêng biệt. Halcro đã chọn cách thứ hai.

Ban lãnh đạo Minelab xác định rằng không có cách gì cạnh tranh nổi ở thị trường tầm trung, muốn thàng công chỉ còn cách tập trung làm các sản phẩm tốt nhất và chấp nhận mức giá cao. Minelab xây dựng khuôn viên dành riêng cho Halcro rộng tới 10.0000m2 đầy đủ phòng nghiên cứu, nhà xưởng… Mở thêm mảng kinh doanh mới và phải đầu tư toàn diện từ đầu không hề đơn giản. Điều này cho thấy ban lãnh đạo Halcro đã vạch chiến lược phát triển lâu dài và rất tin vào khả năng thành công của Halcro.

VƯỢT KHÓ KHĂN
Muốn ra đại dương thế giới, điều đầu tiên và quan trọng nhất là chất lượng hàng phải cao và giá phải đủ sức cạnh tranh. Mẫu số chung của tất cả các thương hiệu là trước khi nghĩ đến chuyện xuất khẩu, điều đầu tiên là cần vững chân ở thị trường nội địa. Các hãng ra đời muộn còn phải rất nổ lực để cạnh tranh với hàng nước ngoài ở ngay “sân nhà”. So với các nhà sản xuất như Plinius Audio (New Zealand). Halcro xuất phát sau, thị trường nội địa lại không lớn như Bắc Mỹ. châu Âu.

Linh kiện chất lượng cao rất cần thiết với thiết bị Hi-End, nhưng ở Úc Châu, nơi được ví như điểm tận cùng của  thế giới, việc phải nhập khẩu linh kiện là vấn đề  nan giải. Với kinh nghiệm của mình, Minelab đã tự lực sản xuất hầu hết linh kiện cung cấp cho Halcro. Yêu cầu chất lượng rất khắc khe, tụ điện sai số 5% chịu nhiệt tốt từ -40 đến 105 độ C điện trở WIMA, bảng mạch in 4/6 lớp… Halcro được biết đến với bộ nguồn rất độc đáo, hai cuộn cảm ứng tổ hợp tụ điện biến thiên theo dòng kết hợp các linh kiện phụ trợ tạo thành bộ nguồn có khả năng tương thích hiệu điện thế từ 85V đến 230V, bộ nguồn có mạch đo nhiệt độ, mạch đồng hồ đo độ nhạy dòng và diode ngăn chặn sự quá tải điện thế. Dòng điện rất sạch và nhiễu DC chỉ khoảng 100 phần triệu, và tự động điều chỉnh công suất ra. Từng bộ phận trang bị các mạch tự triệt tiêu méo âm, nhiễu phát sinh, tầng công suất có rất nhiều mạch bảo vệ quá áp và quá dòng để đảm bảo ampli họat động tuyệt đối an toàn.

Halcro áp dụng quy trình sản xuất MRP ( Material Requirements Planning), từ lúc nhập linh kiện, từng công đọan được phần mềm quản lý kiểm tra chặt chẽ. MRP thuận lợi ở chỗ từng bảng mạch được kiểm tra đồng lọat và linh kiện được tính toán đủ dùng không dư nhưng đòi hỏi kỹ sư thiết kế không được phép sai sót dù rất nhỏ. Tính trung bình một sản phẩm tốn đến 40 ngày để hoàn thiện.

THÀNH CÔNG SỚM
Trái với cách làm thông thường, đi từ mội địa ra quốc tế, Halcro tìm hướng đi rất mới. Vào thời điểm Halcro mới ra đời, mặc dù thị trường tràn ngập thương hiệu nước ngoài nhưng ở Úc lại không có triển lãm Hi-End nào có qui mô lớn. Nhận thấy rằng có muốn cố chen vào thị trường nội địa cũng không có đường, Halcro mạnh dạn tiến ra quốc tế, xây dựng uy tín qua các triển lãm. Nếu thành công ở ngay “sân khách”, chiến thắng ở “sân nhà” là điều gần như chắc chắn.

Thị trường Mỹ được đánh giá luôn có nhiều cơ hội cho sản phẩm mới và CES 2000 là triển lãm quốc tế đầu tiên Halcro tham gia. Ngay lập tức sau đó, công ty mở văn phòng đại diện tại chính Las Vegas. Còn ở châu Á, Halcro quyết định tấn công thị trường Nhật Bản với niềm tin rằng nếu chinh phục được thị trường khó tính này việc mở rộng mạng lưới tiêu thụ đến Hong Kong, Singapore sẽ dễ dàng hơn. Còn ở phía kia thế giới, Minelab có sẵn nhà máy ở Ireland, như vậy đường vào châu Âu của Halcro sẽ bắt đầu từ hòn đảo này. Dù là tay mới vào nghề nhưng Halcro rất tự tin chọn slogan đầy ấn tượng “Super Fidelity Amplifiers”. Năm 2001, đồng lọat sản phẩm: pream-pli DM10, power DM38, mono DM58, DM68 được các tạp chí Mỹ, Nhật bình chọn là sản phẩm ưu tú. Halcro là nhà sản xuất hiếm hoi ngay từ khi xuất hiện tất cả các sản phẩm đều có từ một giải thưởng trở lên. Riêng DM68 trong 2 năm liền có tới 7 bình chọn, liên tục 2 năm đạt giải “Best Buy” tại Nhật. Hong Kong. Tới năm 2007, Halcro cải tiến các model và tiếp tục giữ vị thế trong làng Hi-End cao cấp. Halcro cũng tham gia thị trường âm thanh đa kênh năm 2005.

Đến hôm nay, sau nhiều thành công có được, Halcro tiếp tục duy trì định hướng ban đầu, không đặt nặng số lượng, chỉ tập trung làm các sản phẩm tốt nhất. Hi-End cao cấp không thuộc thị trường phổ thông nên ít được các phương tiện truyền thông nhắc đến nhiều, nhưng thành công của Halcro có ý nghĩa không nhỏ. Một thương hiệu Hi-End non trẻ đến từ thế giới thứ 3 có thể được đánh giá ngang hàng với Krell, Boulder ở các triển lãm Hi-End Bắc Mỹ, điều này không khác gì Fujitsu làm IBM lao đao hay Toyota hích vai General Motors trên đất Mỹ.

Mặc dù chưa tới 10 năm tuổi, lại xuất phát từ nơi chưa có thế mạnh truyền thống về Hi-End, nhưng Halcro hiện đã có mặt trên 30 quốc gia. Thành công của Halcro chứng minh bài học không bao giờ cũ đối với bất cứ ngành nghề lĩnh vực nào. Điều kiện cơ bản là phải có trình độ chuyên môn cao, có chiến lược phát triển kinh doanh đúng đắn và quyết tâm tối đa. Trong thế giới phẳng ngày nay, thành công hay thất bại có thể đến rất nhanh, nhiều lúc trước khi bản thân kịp nhận ra.

Quang Nhân – ĐTTD