Anh Phạm Văn Phương bên đôi loa Altec A8.

Như bao thú chơi khác, sở thích của những người đam mê âm thanh cổ cũng thật “lạ”. Trong khi xu hướng của thời đại là âm thanh đa kênh, âm thanh stereo… thì lại có những người tiếp tục trung thành với đĩa than, băng cối… những nguồn âm thanh mộc mạc, trung thực, gần với âm thanh tự nhiên. Người mê chơi âm thanh cổ không dừng lại ở những người trung tuổi mà có nhiều người trẻ tuổi cũng đam mê nó.

Và vì thế, những chiếc loa như Western Electric, Acoustic, Altec hay Vitavox… xuất hiện ở Hà Nội từ những thập niên 70 của thế kỷ trước, giờ vẫn có một chỗ đứng nhất định trong lòng những người “hoài cổ” này. 

Anh Hải Nam (Khương Trung – Hà Nội), chia sẻ: “Tôi đến với thú chơi loa cổ tình cờ lắm. Trong một lần đến nhà bạn chơi, vô tình được nghe một bản nhạc xưa, tôi như bị thôi miên. Hỏi ra thì được biết đó là âm thanh của bộ loa AR – 3 của hãng Acoustic Research. Ngay sau đó tôi đã lùng khắp nơi tìm mua nó nhưng không được. Hiện tại tôi sở hữu 3 bộ loa cổ, dùng để nghe nhiều dòng nhạc khác nhau”.

Cùng chung niềm đam mê này là anh Phạm Văn Phương, một người sưu tầm loa cổ nổi tiếng của Hà Nội. Anh Phương kể: “Tôi đam mê và sưu tầm loa cổ hơn chục năm nay, phần lớn những chiếc loa của tôi được sản xuất từ rất lâu rồi, từ vài chục năm cho tới hàng trăm năm. Đặc biệt, có nhiều đôi loa được làm từ những vật liệu quý như nam châm, lông thú… và giờ gần như đã ngừng sản xuất. Khi nghe nhạc trên những chất liệu như vậy, tôi thấy rất quyến rũ, rất mê hoặc và có cảm giác như người nghệ sĩ đang chơi nhạc trước mặt mình.”

Người chơi âm thanh cổ không chỉ có tâm hồn hoài cổ, lưu luyến cái xa xưa, mà quan trọng hơn họ không thể nghe nổi thứ âm thanh “chát bùm” của kỹ thuật số. Đó là lý do vì sao những người mê âm thanh cổ lại khao khát tìm kiếm những bộ âm thanh “có tuổi”. Anh Trần Hải Đăng, công tác tại Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam, cho biết: “Thời kỳ những năm 1975 – 1976, ở miền Bắc rất ít loa đài, có một số ít loa đài nhập từ Nhật về và chỉ có những gia đình có điều kiện mới có vì giá thành của chúng rất cao, có khi một đôi loa đổi lấy cả căn nhà mặt phố. Chính vì vậy, nhà nào sở hữu được một đôi loa như vậy thì rất quý, họ nghe từ thế hệ này đến thế hệ khác, từ đời ông cha cho đến bố mẹ, con cái và thói quen ấy dần trở nên gần gũi, ngấm vào máu thịt trong đời sống của họ từ lúc nào không biết. Ngày nay, khi xã hội phát triển, có điều kiện nhưng nhiều người vẫn đi tìm lại những đôi loa cổ ngày xưa và thưởng thức chúng theo cách văn minh, tinh tế hơn.”

Văn hóa truyền thống đáng quý của người Việt đang đối mặt với cuộc sống gấp gáp, xô bồ. Có lẽ vì thế những chiếc loa cổ không chỉ thỏa mãn tình yêu âm nhạc của mỗi người mà còn góp phần mang mọi người đến gần nhau hơn và cùng nhau gìn giữ những giá trị văn hóa mang dấu ấn một thời còn đọng lại.

Theo: audiostore.vn

Hiện nay băng cối không còn được bày bán rộng rãi như các thiết bị âm thanh khác tại các shop audio, nhưng nguồn hàng băng cối dường như rất lớn do nhu cầu của người dùng ngày càng nhiều.

Theo dõi một số diễn đàn mua bán audio, chúng tôi được biết dường như các đầu băng cối đang bán hiện nay đa phần là hàng nhập từ Campuchia, Mỹ (ebay) và Nhật Bản, một số còn lại trong nhà một số người dân được sử dụng trước năm 1975.

Thú chơi băng cối ngoài việc thưởng thức âm thanh tuyệt vời của nó phát ra, người chơi còn xem nó như một món hàng trang trí sang trọng, thể hiện đẳng cấp của gia chủ hoặc dùng để trưng bày tại một số quán cafe audio…

Đầu băng cối được chọn để trưng bày cho quán cafe audio

– Về chất âm, rất nhiều người cho rằng chơi băng cối là hướng về âm thanh Analog mộc mạc của thuở ban đầu, khi giọng hát của ca sĩ bao trùm lên nhạc đệm. Một chất chơi của sự hoài cổ.

– Để có thể mua được đầu băng cối ưng ý và hợp túi tiền các bạn nên tìm hiểu các thông số của đầu băng cối, nguyên lý hoạt động và giá trên một số web như ebay hay các diễn đàn về audio trước khi ra quyết định.

– Về cấu tạo đầu băng cối được chia thành 2 phần quan trọng nhất đó là phần cơ truyền động và đầu đọc (đầu từ). Có thể nói nôn na đầu băng cối như 1 chiếc cassette thu nhỏ, 2 cuộn băng cối được gom vào 1 cuốn băng vậy.

– Vì đầu băng cối có tất cả trong một như nguồn phát, ampli và loa phát trực tiếp nên khi mua các bạn nên chú ý tới các phần như: đầu từ (đầu đọc băng), động cơ quay, tốc độ quay băng, loa, các đồng hồ, ngoại hình và nội thất bên trong. Đặc biệt nên nghe thử và cảm nhận chất âm nó và nên mua những nơi bán uy tín để tránh những thiệt hại không đáng có.

– Về giá thì đầu băng cối hiện nay giao động từ 3 triệu đến 70 triệu bao gồm một số thương hiệu nổi tiếng như: AKAI, TEAC, AMPEX, STUDER, SONY, TESLA, BELL&HOWELL, PIONEER, DOKORDER, REVOX, WILCOX-GAY…

– Ở bất kỳ thú chơi nào đều cũng tốn kém tiền bạc và công sức, chơi băng cối đòi hỏi người chơi có một tâm hồn yêu nhạc, có tính cẩn thận và tỉ mỉ. Các phụ kiện cho đầu băng cối như reel nhôm giá khoảng 500 nghìn đến 2 triệu đồng, đầu khử từ, băng cối thì giao động khoảng 200 nghìn đến 1 triệu đồng. Có cung ắt sẽ có cầu, hiện nay các diễn đàn mua bán có rất nhiều Audio saler bán các phụ kiên, băng cối đến từ khắp các tỉnh thành trong cả nước.

Reel băng cối

– Khi sử dụng đâu băng cối các bạn nên thường xuyên lau chùi cẩn thận đầu từ và bôi trơn phần cơ quay của máy. Các bệnh thông thường của máy như đâu từ bị xướt hoặc bị mòn (nếu dùng đầu từ sắt) và các dây đai bánh cao su sau một thời gian sử dụng sẽ bị chai.

– Về băng cối thì cũng nên bảo quản cẩn thận, băng rất dễ bị mốc. Tránh đặt băng vào một số nơi ẩm ướt, có từ tính cao sẽ làm hư băng vì băng có tráng lớp bột từ.

Đầu từ đọc băng của máy

Một số đặc điểm của đầu băng cối : 
– Không có chế độ Audio Reverse: Máy chỉ phát và thu một chiều (3 đầu từ: một xóa, một thu, một phát).
– Chế độ Auto Reverse: Máy có thể phát và thu hai chiều (6 đầu từ: hai xóa, hai thu, hai phát).
– Đầu từ sắt: thu, phát rõ, âm thanh hay, nhưng không bền, dễ bị mòn theo thời gian.
– Đầu từ Ferrite: thu, phát rõ rất ổn định, âm thanh dày dặn, siêu bền.
– Đầu từ 2 track: thu, phát chỉ được một mặt băng (thường sử dụng băng Master, cho âm thanh tiêu chuẩn).
– Đầu từ 4 track: thu, phát cả hai mặt băng (thông dụng cho tất cả các loại băng đĩa đã phát hành).
– Đầu từ 8 track: thường sử dụng cho các phòng thu âm.
– Điện áp sử dụng: 100 v đến 260 v.

Video về băng cối:

Nguồn : Tạp Chí Audio/ Việt Tùng